Powrót do formy po cesarskim cięciu – jak ćwiczyć bezpiecznie?

O powrocie do formy z przed ciąży, myśli każda kobieta. W dzisiejszych czasach jest szereg możliwości dostępu do różnych form aktywności fizycznej. Ale co wybrać? Co jest dla mnie bezpieczne? Takie pytania często są zadawane przez kobiety, chcące wrócić do formy z przed ciąży.

W zależności od tego czy poród odbył się siłami natury czy poprzez cesarskie cięcie, powrót do aktywności fizycznej powinien uwzględniać osobiste predyspozycje każdej pacjentki. Każdy powrót do aktywności powinien być konsultowany z  lekarzem prowadzącym. Optymalną sytuacją  jest współpraca lekarza z fizjoterapeutą.

Powrót do aktywności fizycznej po cesarskim cięciu

W wyniku cesarskiego cięcia dochodzi do przecięcia powłok brzusznych oraz powięzi, dlatego też czas powrotu do aktywności fizycznej jest wydłużony. W pierwszych tygodniach po operacji aż do momentu całkowitego zrośnięcia struktur miękkich, nie powinno stosować się ćwiczeń aktywizujących tłocznię brzuszną tj.  brzuszki. Etap powrotu do aktywności rozpoczyna się już w pierwszych dobach po operacji
(1-3 doba). W tym czasie zastosowanie znajdują ćwiczenia przeciwzakrzepowe wykonywane w leżeniu na plecach, bez angażowania mięśni brzucha. Ponadto zastosowanie znajdują także ćwiczenia oddechowe, aktywizujące układ oddechowy, oraz wpływające na poprawę wentylacji płucnej. W okresie tym stosuje się ćwiczenia przygotowujące do pionizacji pacjentki, poprzez przejście z leżenia na boku do siadu ze spuszczonymi kończynami dolnymi, a następnie do siadu z podporem. Przejście z leżenia do pionizacji, powinno odbywać się powoli, w celu przystosowania układu krążeniowego, do zmiany ciśnienia wywołanego zmianą pozycji. Intensywność w/w ćwiczeń powinna być umiarkowana oraz dostosowana do możliwości indywidualnych pacjentki. W kolejnych dobach  (4 – 7) można stopniowo w zależności od stanu zdrowia pacjentki wydłużać czas ćwiczeń, zastosowanie mogą też znaleźć ćwiczenia aktywizujące piersiowo-brzuszny tor oddychania. Po pierwszym tygodniu od operacji w zależności od samopoczucia i zdrowia kobiety, można stopniowo poszerzać asortyment ćwiczeń. Do programu ćwiczeń można wprowadzać ćwiczenia czynne kończyn dolnych, ćwiczenia wzmacniające kończyn górnych, ćwiczenia izometryczne mięśni grzbietu. Polepszenie funkcjonowania układu oddechowego uzyskuje się poprzez wprowadzenie ćwiczeń torem brzusznym. Ćwiczenia mięśni brzucha wprowadza się nie wcześniej niż po upływie 1,5 tygodnia po operacji. Ćwiczenia tego typu rozpoczyna się od tak zwanych synergizmów, czyli przeniesienia napięcia mięśniowego na określone struktury nie angażując ich bezpośrednio.

W późniejszych okresach, w których dochodzi już do pełnego zrośnięcia się struktur miękkich, które podczas zabiegu zostały przecięte  intensywność ćwiczeń uzależniona jest od stanu zdrowia pacjentki i indywidualnych możliwości. Oprócz wcześniej wymienionych ćwiczeń zastosowanie znajdują ćwiczenia wzmacniające mięśnie dna miednicy, oraz ćwiczenia ogólnokształtujące. Tego typu ćwiczenia można wykonywać na materacach, piłkach gimnastycznych. Kobiety po cesarskim cięciu maja tendencję do garbienia się w momencie przybierania postawy wyprostowanej, ponieważ często odczuwają ból wywołany poprzez ciągnięcie blizny pooperacyjnej. Jest to objaw naturalny i dlatego należy zwracać uwagę na poprawność przyjmowania pozycji wyprostowanej, gdyż bardzo szybko w takich przypadkach dochodzi do nawykowego przyjmowania wadliwej postawy, co po dłuższym czasie skutkuje bólami ze strony kręgosłupa.  Jednym
z lepszych ćwiczeń są spacery, angażują one jak największą grupę mięśniową, dlatego zalecane są w początkowych okresach spacery kilkuminutowe i stopniowe wydłużanie czasu ich trwania. Jeżeli nie ma przeciwwskazań lekarskich, i doszło do zrośnięcia blizny pooperacyjnej, można stopniowo wprowadzać ćwiczenia wzmacniające mięśni brzucha. Ćwiczenia te, nie mogą być zbyt obciążające tłocznię brzuszną, przynajmniej w pierwszych okresach wykonywania tego rodzaju ćwiczeń. Ćwiczenia wzmacniające mięśni brzucha powinny być połączone z ćwiczeniami oddechowymi oraz ćwiczeniami wzmacniającymi mięśnie posturalne.

Po okresie około 5 – 6 miesięcy po zabiegu, stopniowo można wprowadzać ćwiczenia o większej intensywności i kształtujące większą grupę partii mięśniowych. Zastosowanie mogą znaleźć różnego rodzaju ćwiczenia na materacach, ćwiczenia przy użyciu taśm Thera-Band czy piłek i lasek gimnastycznych. W tym czasie zalecane są też, ćwiczenia zwiększające ogólną wydolność organizmu np. szybki marsz czy jazda na rowerze. Oczywiście każde tego rodzaju ćwiczenia powinno się zaczynać od 15 minut i stopniowo wydłużać czas ich trwania, a ich intensywność musi być dostosowana do wydolności organizmu pacjentki. Często bywa tak, ze kobiety są załamane tym, że ich wydolność jest stosunkowo mała. Warto zaznaczyć, iż każda operacja wiąże się z obniżeniem wydolności poprzez zmniejszoną pracę układu oddechowego i krwionośnego. Każdy organizm musi dostać odpowiednią ilość czasu by powrócić do formy z przed operacji.